Industrie

Geld èn Mensen

De volledige €10+ miljard breakdown: overheidsbudget van €8,94 mrd (2026) plus mensensmokkelnetwerken, juridische sector en secundaire dienstverlening. Alle partijen in de keten hebben financieel belang bij continuering.

€8,94 mrd
Begroting Min. A&M 2026
€4,2 mrd
COA opvangkosten
€550 mln
Mensensmokkel NL (schatting)
€40.000
Kosten p.p./jaar (regulier; tot €91k crisis)
A. Overheidsbudgetten

Overheidsbudget asiel & migratie — breakdown per jaar (2015–2026)

COA realisatie 2015–2019 en 2021–2023: J&V jaarverslagen / COA jaarverslagen; IND 2023: begroting agentschap; 2025–2026: Rijksbegroting hfdst XX. Jaren 2020 en 2024 = schatting (†). Let op: vanaf 2025 valt het budget onder het bredere hoofdstuk XX (Asiel & Migratie, Schoof-kabinet), dat meer posten omvat dan het voormalige artikel 37 J&V — de stijging na 2024 is deels definitie-uitbreiding, geen extra werkelijke uitgaven. Bron: Rijksbegroting, COA, IND.

Waarom zo'n sprong in 2025? Het Schoof-kabinet richtte in juli 2024 een apart Ministerie van Asiel en Migratie op (hoofdstuk XX). Dit consolideerde posten die voorheen verspreid stonden over andere departementen: gemeentelijke opvang, integratie en overig beleid. De vergelijking 2015–2023 (artikel 37 J&V) met 2025–2026 (hoofdstuk XX) is daardoor deels appels en peren.
OrganisatieBudget 2026PersoneelRol
COA €4,2 miljard ~4.500 FTE Centrale Opvang Asielzoekers
↳ 2023: €2,7 mrd (was €1,6 mrd in 2022). 64.300 bewoners per 31-12-2023. Reguliere COA-opvang: ~€40.000 p.p./jaar (€110/dag). Crisisnoodopvang: tot ~€91.000 p.p./jaar (€250/dag) — 2× regulier tarief.
IND €720 miljoen 6.438 FTE Aanvragen verwerken
↳ 5.416 FTE ambtelijk + 1.022 FTE extern. Dwangsommen betaald 2024: €36,8 mln wegens trage behandeling.
Nidos ~€100 miljoen ~500 FTE Begeleiding alleenstaande minderjarigen
Overig (DT&V, gemeenten) €3,92 miljard n.b. Terugkeer, gemeentelijke opvang, overig
Totaal overheid €8,94 miljard 11.000+ FTE Vastgestelde Rijksbegroting 2026

Bron: Rijksbegroting 2026 hoofdstuk XX (Asiel & Migratie), Tweede Kamer 36 800 XX, vastgesteld december 2025. COA-deelpost €4,2 mrd en IND-deelpost €720 mln uit dezelfde begroting; Nidos-toewijzing via Ministerie van Justitie en Veiligheid. FTE-cijfers uit IND Jaarcijfers 2024 (5.416 ambtelijk + 1.022 extern) en COA Jaarverslag 2024.

Structurele onderbegroting — 21 van 23 jaar In 21 van 23 jaar (2000–2023) waren de werkelijke uitgaven hoger dan begroot (Algemene Rekenkamer, 18 januari 2023). De permanente "crisis" rechtvaardigt telkens extra budget — een cyclus die zichzelf voedt en institutionele afbouw systematisch blokkeert.
B. Mensensmokkelnetwerken

Geschatte jaaromzet mensensmokkel (NL-aandeel) — 2015–2026

Berekening: jaarlijkse eerste asielaanvragen NL (IND/CBS) × gemiddelde smokkelprijs per persoon (€9.000 in 2015 → €15.000 in 2026; bron: Europol EMSC jaarrapport 2023, VRT NWS). Breakdown indicatief (Europol structuurstudie 2023). Alle cijfers zijn schattingen; bandbreedte ±20%. Europese totaalmarkt (Europol 2015): €3–5 mrd/jaar.

PostBedragBron / basis
Prijs per persoon (volledig traject)€12.000–€15.000VRT NWS / Europol, "Europe Migrant Smuggling Centre" jaarrapport 2023 — schatting per route; bandbreedte hoog door routevariatie
Nederlandse instroom 2024~44.000 personenCBS (32.100 eerste aanvragen + 11.900 nareizigers)
Geschatte jaaromzet (NL-deel)€490–€610 mlnBerekening
Europese context (Europol 2015)€3–5 miljard/jaarEuropol schatting
  • 90% van migranten maakt gebruik van smokkelaars (Europol)
  • Georganiseerde netwerken met hiërarchische structuur, vergelijkbaar met andere vormen van georganiseerde criminaliteit
  • Doorsnee netwerk smokkelt 200–500 personen per jaar
  • Eindhoven 2015: 506 personen gesmokkeld à €7.000 per persoon (Turkije–Griekenland segment)
  • Maart 2026: 21 arrestaties bij Europese operatie — leveranciers smokkelmateriaal opgerold
C. Juridische Sector

Geschatte kosten juridische sector asiel — 2015–2026

Gebaseerd op Raad voor Rechtsbijstand jaarverslagen (pro-deo toevoegingen asiel), ABRvS beroepsvolume en IND-backlogcijfers. Breakdown indicatief. Alle cijfers zijn schattingen. De stijging na 2021 weerspiegelt de exploderende IND-achterstand en het daarmee samenhangende beroepsvolume.

Structuur rechtsbijstand

  • ~6.500 pro deo advocaten geregistreerd (2020)
  • Gemiddeld 55 zaken per advocaat
  • ~357.500 toevoegingen per jaar (schatting)
  • Volledig afhankelijk van asielrecht: 2.000–3.000 FTE
  • Financiering via Raad voor Rechtsbijstand (vast bedrag per fase)
De perverse prikkel Advocaten ontvangen een vast bedrag per procedurefase. Een verloren zaak leidt tot beroep — en dus extra inkomsten. Snel en goed werk levert minder op dan mediocre werk met veel beroepen. Er is geen koppeling tussen kwaliteit en vergoeding.
Gebrek aan kwaliteitscontrole De asielzoeker kan tijdens de procedure niet wisselen van advocaat. Slechte advocaten zijn bij naam bekend in de sector, maar sancties worden zelden opgelegd. (NJB, 2014)
D. Secundaire Dienstverlening

Geschatte omzet secundaire dienstverlening asiel — 2015–2026

Trackt de COA-bezetting en het totale aantal asielzoekers in procedure. Opvangexploitanten: COA-contracten voor locatiebeheer; beveiliging & facilitair: beveiligingsbedrijven, catering, schoonmaak; zorg, tolken & begeleiding: medische zorg, tolkendiensten, maatschappelijke begeleiding. Alle cijfers zijn schattingen; bandbreedte ±25%.

SectorGeschatte omzetWerkgelegenheid
Opvanglocatie-exploitanten€400–€600 mln
Beveiliging€200–€300 mln1.500–2.000 FTE
Tolken & vertalers€80–€120 mln800–1.200 FTE
Medische zorg€100–€150 mln600–1.000 FTE
Facilitair (catering, schoonmaak)€150–€250 mln1.000–1.500 FTE
Maatschappelijke begeleiding€60–€100 mln400–600 FTE
Totaal secundair €1–€1,5 mrd 4.300–6.300 FTE
Casus: €44 miljoen winst voor één tussenpersoon Uit onderzoek van het Financieele Dagblad (FD-publicatie juli 2025, dossier "asielopvang-deals"): één tussenpersoon verdiende €44 miljoen aan een COA-opvangdeal. Noodopvang kost structureel 2× meer dan reguliere opvang. Langlopende contracten worden veelal zonder aanbesteding afgesloten — bevestigd in Algemene Rekenkamer brief aan TK juli 2024.